Tegenwoordig heet iedereen Sorry – Bart Moeyaert

Bianca is 12 jaar oud en houdt van de TV serie ‘Hier bij ons’. Ze heeft ook een broertje, met een haf hart. Zijn naam is Alan. Alan moet rustig blijven, maar wanneer dat niet lukt staat er in de woonkamer een zuurstofapparaat klaar. Ohja, Bianca’s moeder zegt dat haar dochter een handleiding heeft.

Wat Moeyaert vooral in zijn schrijven laat doordringen, is hoe boos Bianca is. Ze schreeuwt en vecht om de aandacht waarvan ze vind dat ze die verdient. Frustratie en onmacht beklijven je echt tijdens het lezen van dit boek. Ondertussen probeert ook haar gescheiden moeder haar weg te vinden in haar nieuwe leven. Het verhaal speelt zich af op het moment dat Alan bezoek krijgt van zijn vriendje Jazz. Zijn moeder, Billy King, een actrice uit ‘Hier bij ons’ zet hem af bij Bianca en Alan thuis, en verandert daarmee iets in het leven van Bianca. Boosheid maakt plaats voor vechtkracht, en Bianca lijkt niet langer onzichtbaar te willen zijn. Iets in het bezoek van Billy maakt dat ze zichzelf niet meer wil wegcijferen. Bianca wil het anders.

Dat Moeyaert prijzen gewonnen heeft met dit werk verbaast me niet. Het is erg rauw, het beschrijft een specifieke periode in het leven van een gebroken, dysfunctioneel gezin. Één specifiek moment in het leven van een jongere, wat haar vormt tot wat ze later zal worden. Er gebeurt niet bijster veel, tot je verder kijkt, dieper kijkt.

Of het zozeer een jeugdboek is weet ik niet goed, ik vond het best hard en confronterend, herkenbaar voor een specifieke doelgroep, maar daarbij eerder pijnlijk in de plaats van geruststellend of hoopgevend. Ik denk niet dat ik dit boek aan jongere mezelf zou willen geven.

Als volwassene heb ik wel erg genoten van het luisterboek, voorgelezen door Bart Moeyaert. Ik denk dat het zeker een meerwaarde was om het van hem te horen, omdat zo geen enkel gevoel in het verhaal verloren ging.

❀ ISBN 9789021415154 ❀ Jeugd ❀ Querido ❀ 136 blz. ❀

Een jongensleven – Stephen Fry

Dit boek werd al uitgegeven in 1997, in zijn originele taal heette het ‘Moab Is My Washpot’.

Waarom het boek nooit eerder naar het Nederlands werd vertaald blijft me een raadsel, want wat een literaire parel is ook dit geweldige schrijfsel.

Fry beschrijft er zijn eerste 20 levensjaren in, zoals geen enkele andere auteur dat kan. Al sinds ik als tiener zijn Quizshow QI ontdekte stal Fry mijn hart. Vanaf dan besloot ik obsessief zijn boeken begon te verzamelen en ieder luisterboek van hem verslond als een gek.

Ook dit boek deed het weer voor mij, hoe ontroerend, pijnlijk, rauw en hilarisch hij zijn leven neerpent, het bezorgt me telkens weer uren plezier. Doorheen dit verhaal ook weer inspireert Fry mij door zijn woordkeuze, zowaar poëtisch vind ik het hoe hij erin beukt dat je je écht niet hoeft te excuseren voor wie je bent en wat je doet. Jezelf zijn is oké, al voldoe je niet aan de standaard die anderen als ‘normaal’ zouden beschouwen.

Fry beschrijft de Engelse middenklasse en de kostscholen waarop hij tijdens zijn jeugd verbleven heeft. Hij beschrijft uitvoerig de vriendschappen die hij er maakte, de eerste verliefdheden, de moeilijkheden die hij ervoer omdat hij zich ‘anders’ voelde dan de anderen. Inclusief bullebakken, maar ook steunende leerkrachten die opkwamen voor de zwakkeren. Ondanks het verschil in tijdsgeest blijft het verhaal ook voor mij herkenbaar.

De manier waarop Stephen Fry in zijn boek het concept ‘taal’ bespreekt en welk belang dit heeft in zijn leven, geeft me echt kippenvel. Ik kan me erg inleven in hoe hij houdt van taal, maar ook hoe hij er zich in frustreert, omdat woorden vastgelegd zijn en niet altijd précies beschrijven hoe hij zich voelt. Sommige emoties zijn niet in taal uit te drukken. Daarbij geeft iets zoals muziek een tweede dimensie aan je boodschap. Naast de taal is er ook de sfeer die instrumenten met zich meebrengen… Haha, ik zou uren kunnen doorgaan over mijn interpretatie van dit verhaal, maar laat ik het hier nu maar bij houden.

Ergens in de helft van het boek bedacht ik me dat het wel leuk zou zijn als ik enige illustraties kon zien, want als Vlaams meisje heb ik natuurlijk (naast de scenes uit Harry Potter) geen beeld van hoe zo’n Engelse school er dan wel uit moest zien. En ja hoor, daar waren ze, foto’s uit Fry zijn jeugdjaren. Héééérlijk vond ik dat. Wat er precies op staat, laat ik aan jullie om te ontdekken!

❀ ISBN 9789400404274 ❀ Biogriafie ❀ Thomas Rap Standaard Uitgeverij ❀ 448 blz. ❀